กวนสีในถัง 200 ลิตรดูเหมือนงานง่าย จุ่มใบกวนลงไปแล้วเปิดเครื่อง แต่ในทางปฏิบัติมีหลายจุดที่ทำให้ผลออกมาไม่ดี ทั้งของกระเซ็นออกนอกถัง ผิวหน้าหมุนแต่ก้นถังไม่ขยับ หรือกวนไปนานแล้วสียังไม่เข้ากัน บทความนี้ไล่ขั้นตอนการกวนของเหลวในถัง 200 ลิตรด้วยเครื่องกวนระบบลม ตั้งแต่ติดตั้งจนล้างเก็บ พร้อมจุดที่พลาดบ่อยที่สุด
ขั้นที่ 1 เลือกตำแหน่งหนีบและองศาของแกน
เครื่องกวนแบบหนีบขอบถังจะยึดกับขอบถังด้วยตัวหนีบเหล็กและสกรูมือหมุนรูปตัว T จุดที่คนใหม่มักทำผิดคือหนีบแล้ววางแกนตั้งตรงกลางถังพอดี
การกวนกลางถังตรง ๆ ทำให้เกิดวังน้ำวน (vortex) ตรงกลาง ของหมุนตามใบพัดไปทั้งก้อนโดยไม่เกิดการผสมจริง ผิวหน้าจะบุ๋มลงเป็นกรวยและอากาศถูกดูดลงไปในของเหลว ซึ่งไม่ดีกับงานสีเพราะเกิดฟองอากาศ
วิธีที่ถูกคือ เอียงแกนกวนเยื้องออกจากกึ่งกลางถังเล็กน้อย ตัวเครื่องรุ่นนี้ปรับองศาหัวกวนได้ที่ตัวหนีบ พอแกนเอียง ของจะไหลวนแบบไม่สมมาตร เกิดการม้วนกลับขึ้นลงในแนวดิ่ง ซึ่งเป็นการผสมที่แท้จริง ไม่ใช่แค่หมุนรอบตัวเอง
ขั้นที่ 2 ตรวจความลึกของใบพัดก่อนเปิดเครื่อง
แกนกวนมาตรฐานยาว 800 มิลลิเมตร ใบพัด 3 แฉก 2 ชั้นขนาดต่างกัน วงนอก 200 มิลลิเมตร ถัง 200 ลิตรมาตรฐานสูงประมาณ 880 มิลลิเมตร แกนจึงลงถึงช่วงล่างของถังพอดี
- ใบพัด ชั้นล่าง ทำหน้าที่กวนของที่ก้นถัง ดันขึ้นมา
- ใบพัด ชั้นบน ดันของจากผิวหน้าลงไป
สองชั้นทำงานร่วมกันทำให้ของหมุนเวียนขึ้นลงทั้งถัง ไม่ใช่แค่ผิวหน้า แต่เงื่อนไขคือใบพัดทั้งสองชั้นต้องจมอยู่ในของเหลว ถ้าของในถังเหลือน้อยจนใบพัดชั้นบนโผล่พ้นผิว ให้ลดรอบลงเพื่อไม่ให้ตีอากาศเข้าไป
ห้ามเปิดเครื่องตอนใบพัดยังลอยอยู่เหนือของเหลว นอกจากจะไม่เกิดประโยชน์แล้ว ใบพัดที่หมุนเปล่าด้วยรอบสูงยังเหวี่ยงของกระเด็นตอนจุ่มลงไปด้วย
ขั้นที่ 3 ค่อย ๆ เปิดวาล์วลม อย่าเปิดสุดทันที
เครื่องกวนระบบลมควบคุมความเร็วด้วยวาล์วทองเหลืองที่ตัวเครื่อง หมุนเพื่อปรับปริมาณลมเข้า รอบจะเปลี่ยนตามแบบต่อเนื่องไร้ขั้น ไม่ได้เป็นสเต็ปเหมือนสวิตช์ไฟฟ้า
วิธีที่ถูกคือเปิดวาล์วทีละน้อยจนใบพัดเริ่มหมุน แล้วค่อย ๆ เพิ่มจนถึงจุดที่ผิวหน้าของเหลวเคลื่อนทั่วถังแต่ยังไม่กระเซ็นออกนอกขอบ จุดนี้ต่างกันไปตามความหนืดและระดับของในถัง จึงต้องปรับใหม่ทุกครั้งที่เปลี่ยนงาน
การเปิดวาล์วสุดทันทีตั้งแต่แรกทำให้ของกระเซ็นออกนอกถังในวินาทีแรก และในถังที่มีของเยอะ แรงกระชากอาจทำให้ตัวหนีบขยับได้
ขั้นที่ 4 รู้ว่ากวนพอหรือยัง
สัญญาณที่บอกว่าของเข้ากันแล้วดูได้จากผิวหน้าและสีของของเหลว
- สีสม่ำเสมอทั้งผิวหน้า ไม่มีริ้วสีเข้ม-อ่อนสลับกัน
- ผิวหน้าเคลื่อนที่ทั่วถัง ไม่มีมุมที่นิ่งสนิท
- ถ้าใช้ไม้กวนจุ่มลงไปแล้วดึงขึ้นมา เนื้อของที่ติดขึ้นมาจากก้นถังกับจากผิวหน้าควรเหมือนกัน
ถ้าผิวหน้าหมุนแต่จุ่มไม้ลงไปแล้วเจอตะกอนแน่นอยู่ก้นถัง แสดงว่ารอบไม่พอหรือแรงบิดไม่พอ กรณีนี้การเพิ่มรอบไม่ช่วย ต้องใช้รุ่นที่แรงบิดสูงกว่า
ขั้นที่ 5 ปิดเครื่องและล้าง
- ปิดวาล์วลมให้สุด รอให้ใบพัดหยุดสนิท
- คลายสกรูตัวหนีบ ยกแกนกวนขึ้นพ้นถัง ระวังของที่ติดใบพัดหยดลงพื้น
- ล้างแกนและใบพัดด้วยตัวทำละลายที่เข้ากับงานนั้นทันที อย่าปล่อยให้สีหรือกาวแห้งติดใบพัด
- เช็ดตัวเครื่องด้านนอกให้แห้ง ไม่ต้องล้างตัวมอเตอร์ลม
งานที่ใช้สีหรือกาวที่แห้งเร็ว ควรล้างทันทีที่กวนเสร็จ เพราะพอแห้งติดใบพัดแล้วจะขูดออกยากและทำให้ใบพัดเสียสมดุลจนสั่นตอนหมุนรอบสูง
5 จุดที่พลาดบ่อยที่สุด
- หนีบไม่แน่น — พอเจอของหนืด แรงบิดจะพยายามหมุนตัวเครื่องแทนที่จะหมุนใบพัด ถ้าหนีบไม่แน่นเครื่องจะขยับ ต้องขันสกรูให้แน่นทุกครั้งและตรวจซ้ำหลังเดินเครื่องได้สักครู่
- กวนกลางถังตรง ๆ — เกิดวังน้ำวน ของหมุนตามกันไปทั้งก้อน ไม่เกิดการผสม แก้ด้วยการเอียงแกนเยื้องจากกึ่งกลาง
- เลือกรุ่นรอบสูงมากวนของหนืด — รุ่นมอเตอร์ใบพัด 3,000 รอบต่อนาที เหมาะกับของใส ถ้าเอาไปกวนกาวหรือสีข้น รอบจะตกและกวนได้แต่ผิวหน้า ของหนืดต้องใช้รุ่นมอเตอร์ลูกสูบรอบต่ำแรงบิดสูง
- ปั๊มลมจ่ายไม่ทัน — อาการคือเริ่มเดินดี แล้วรอบค่อย ๆ ตกทั้งที่วาล์วเปิดสุด ต้องเทียบอัตราลมที่เครื่องใช้กับที่ปั๊มจ่ายได้ต่อเนื่องที่ 6 บาร์
- ไม่มีชุดกรองลม — ลมที่มีน้ำและฝุ่นทำให้ชิ้นส่วนภายในมอเตอร์ลมสึกเร็วกว่าที่ควรมาก ควรมี FRL ที่จุดใช้งานเสมอ
ใช้กับถังอะไรได้บ้าง
ตัวหนีบจับที่ขอบถัง จึงใช้ได้กับถังหลายชนิดเท่าที่ขอบถังแข็งแรงพอ
- ถังเหล็กและถังน้ำมัน 200 ลิตร ทั้งแบบฝาเปิดและแบบเจาะฝา
- ถังสแตนเลสเปิดฝา
- ถังพลาสติก HDPE 200 ลิตร ควรตรวจว่าขอบไม่บิดตัวเมื่อขันสกรู
- ถังผสมขนาดเล็กที่มีขอบให้หนีบ
ข้อดีของแบบหนีบคือถอดย้ายได้เร็ว คลายสกรูก็ยกไปหนีบถังถัดไปได้ทันที ไม่ต้องมีโครงตั้งพื้นหรือเจาะยึดกับพื้นโรงงาน
สรุป
กวนถัง 200 ลิตรให้เข้ากันทั้งถังไม่ได้อยู่ที่เปิดเครื่องแรง ๆ แต่อยู่ที่การวางองศาแกน ความลึกของใบพัด และการเลือกรอบให้เหมาะกับความหนืด เครื่องกวนระบบลมช่วยให้ปรับรอบได้ละเอียดต่อเนื่องและปลอดภัยกับงานตัวทำละลาย ที่เหลือคือทำตามลำดับให้ครบ และล้างทันทีหลังใช้
ปรึกษาการเลือกรุ่นให้เหมาะกับงานได้ที่ LINE @PYCM หรือโทร 02-114-7416 ต่อ 2