ร้านค้าปลีก ร้านวัสดุ ร้านอาหาร และคลังสินค้าขนาดเล็กมีปัญหาเหมือนกันอย่างหนึ่ง คือของเข้าเป็นล็อตใหญ่แต่พื้นที่หลังร้านแคบ พนักงานมีไม่กี่คน และเวลารับของก็มักตรงกับช่วงที่ลูกค้าเยอะที่สุด บทความนี้ว่าด้วยการวางระบบขนย้ายในร้านให้จบด้วยรถเข็น 2 ล้อเพียงหนึ่งถึงสองคัน โดยไม่ต้องลงทุนกับรถยกหรือแฮนด์ลิฟท์ที่ราคาสูงและใช้พื้นที่มาก
เริ่มจากตอบสามคำถามก่อนซื้อ
ก่อนจะไปดูรุ่น ให้เดินสำรวจร้านตัวเองแล้วตอบสามข้อนี้
- ของหนักที่สุดที่รับเข้าร้านคืออะไร ปูนถุง 50 กิโลกรัม น้ำดื่มยกละ 12 กิโลกรัม ถังแก๊ส 15 กิโลกรัม หรือกล่องสินค้าซ้อนสามชั้น
- เส้นทางจากจุดจอดรถส่งของถึงจุดเก็บของ มีอะไรขวางบ้าง ธรณีประตู ทางลาด บันไดหนึ่งขั้น หรือพื้นต่างระดับ
- ต้องเข็นผ่านพื้นแบบไหน กระเบื้องในร้าน ปูนขัดมันหลังร้าน หรือลานจอดรถที่แตกร้าว
สามคำตอบนี้จะกำหนดสองเรื่องหลักคือ พิกัดรับน้ำหนักที่ต้องการ และชนิดกับขนาดล้อ ซึ่งเป็นสองสิ่งที่เปลี่ยนทีหลังไม่ได้
เลย์เอาต์การรับของที่ทำให้เร็วขึ้นเท่าตัว
ร้านที่รับของได้เร็วมักไม่ได้มีคนเยอะกว่า แต่จัดลำดับดีกว่า รูปแบบที่ใช้ได้จริงคือแบ่งพื้นที่ออกเป็นสามโซนต่อเนื่องกัน
- โซนพัก — ตรงจุดที่รถส่งของจอด กันพื้นที่ไว้ประมาณ 2 ตารางเมตร ให้ผู้ส่งวางของกองรวมได้ทันที ไม่ต้องรอเช็ก
- โซนเช็ก — ถัดเข้ามา ใช้รถเข็นลำเลียงเป็นชุด ๆ มานับและตรวจสภาพ
- โซนเก็บ — ชั้นวางหรือสต็อกจริง เข็นเข้าทีเดียวจบ
หัวใจคือ อย่าให้คนเดินมือเปล่าไปกลับ ทุกเที่ยวของรถเข็นควรบรรทุกเต็ม การซ้อนกล่องสามถึงสี่ใบต่อเที่ยวแล้วรัดด้วยเชือกยางหนึ่งเส้น เร็วกว่าการหิ้วทีละใบมาก และเจ็บตัวน้อยกว่าเยอะ
รถเข็นแบบไหนเหมาะกับร้านแบบไหน
ร้านค้าปลีก ร้านสะดวกซื้อ ร้านอาหาร
ของส่วนใหญ่เป็นลังและกล่อง น้ำหนักไม่เกิน 150 ถึง 250 กิโลกรัมต่อเที่ยว พื้นในร้านเรียบ เลือกรุ่นสูง 1.1 ถึง 1.3 เมตร ล้อ 8 ถึง 10 นิ้ว ควรเลือกล้อตันเพราะไม่ต้องดูแลและไม่ทิ้งรอยยางบนพื้นกระเบื้อง จุดสำคัญคือน้ำหนักตัวรถควรเบา เพราะพนักงานต้องยกเก็บขึ้นชั้นหรือแขวนผนังหลังใช้
ร้านวัสดุก่อสร้าง ร้านเกษตร
ปูนถุง กระเบื้อง ปุ๋ย อาหารสัตว์ น้ำหนักต่อเที่ยวสูงและลานหน้าร้านมักเป็นปูนหยาบหรือดินอัด ควรเลือกล้อยางเติมลม 14 ถึง 16 นิ้ว และโครงที่รับได้ตั้งแต่ 400 กิโลกรัมขึ้นไป ล้อใหญ่จะข้ามรอยแตกและร่องระบายน้ำได้โดยของไม่กระแทก
คลังสินค้าเล็ก ห้องสต็อกหลังร้าน
พื้นเรียบและมักมีเศษไม้เศษตะปูจากพาเลท ควรเลือกล้อตันเพื่อตัดปัญหายางรั่ว และเลือกโครงท่อคู่หรือเสริมเหล็กสองชั้นเพราะใช้ต่อเนื่องทั้งวัน ถ้าชั้นวางสูงและทางเดินระหว่างชั้นแคบ ให้วัดความกว้างทางเดินก่อน แล้วเลือกรุ่นที่ความกว้างเพลาล้อไม่เกินทางเดินลบ 20 เซนติเมตร
ร้านที่มีของยาวปนกับของกล่อง
เช่น ร้านขายท่อ ร้านผ้า ร้านเฟอร์นิเจอร์ ควรเลือกรุ่นที่มีขาตั้งพับได้ เพราะกางขาออกแล้วจะกลายเป็นรถท้องแบนวางของยาวได้ทันที ไม่ต้องซื้อรถสองคัน
ทางลาดและธรณีประตู จุดที่เกิดอุบัติเหตุมากที่สุด
สถิติในร้านค้าบอกตรงกันว่าของหล่นเสียหายมักเกิดตอนเข็นลงทางลาดหรือตอนข้ามธรณีประตู ไม่ใช่ตอนยก วิธีลดความเสี่ยงมีสามข้อ
- เข็นถอยหลังลงทางลาด ให้ตัวคนอยู่ด้านบนเสมอ อย่าเดินนำหน้าของ
- ใช้รุ่นที่มีเบรก ถ้าทางลาดชันหรือใช้ทุกวัน เบรกดุมล้อช่วยได้มากเวลาต้องหยุดกลางทาง
- ทำสะพานข้ามธรณี แผ่นเหล็กหรือแผ่นไม้ลาดสั้น ๆ ราคาไม่กี่ร้อยบาท ลดแรงกระแทกและช่วยยืดอายุล้อได้มาก
คิดงบให้จบ ควรมีกี่คัน
ร้านขนาดเล็กที่มีพนักงานหนึ่งถึงสามคน รถเข็นหนึ่งคันที่เลือกถูกรุ่นก็เพียงพอ แต่ถ้ามีสองสถานการณ์นี้ควรมีสองคัน
- รับของพร้อมกันหลายเจ้า หรือรับของขณะเปิดร้าน ทำให้ต้องมีคันสำรองไม่ให้งานติด
- ของที่ขนมีทั้งแบบหนักมากและแบบเบา ควรมีคันเล็กสำหรับงานประจำวัน และคันใหญ่สำหรับวันรับของ เพื่อไม่ต้องเข็นคันหนักไปมาทั้งวัน
ในทางบัญชี รถเข็นเป็นอุปกรณ์ที่คืนทุนเร็วมาก ถ้าช่วยประหยัดเวลารับของได้วันละ 20 นาที ในหนึ่งเดือนก็เท่ากับได้เวลาคืนมาราว 10 ชั่วโมง ซึ่งมากกว่าค่าตัวของมันในเวลาไม่กี่เดือน
ดูแลให้ใช้ได้นาน
- ตรวจลมยางเดือนละครั้งถ้าใช้ล้อเติมลม ยางอ่อนทำให้เข็นหนักและยางบวมข้าง
- ขันน็อตยึดเพลาและโครงสามเหลี่ยมทุกไตรมาส เพราะแรงสั่นทำให้คลายเอง
- อย่าจอดรถเข็นตากแดดตากฝนถาวร สีจะร่อนแล้วสนิมจะเริ่มจากรอยเชื่อม
- ถ้าล้อเริ่มมีเสียงดัง ให้หยอดจาระบีที่ตลับลูกปืน ก่อนที่จะพังจนต้องเปลี่ยนทั้งล้อ
สรุป
การวางระบบขนย้ายในร้านไม่ได้ต้องใช้เงินเยอะ แค่เลือกรถเข็นให้ตรงกับน้ำหนักและพื้นหน้างาน วางเลย์เอาต์สามโซนให้ของไหลทางเดียว และเพิ่มรุ่นมีเบรกถ้ามีทางลาด เท่านี้ก็ลดเวลารับของและลดของเสียหายได้ชัดเจน
เลือกรุ่นที่เหมาะกับร้านของคุณได้ที่ รถเข็น 2 ล้อ ขนของหนัก 49 รุ่น บน 42okok.com สอบถามเพิ่มเติม LINE @PYCM โทร 02-114-7416 ต่อ 2